2017 yılında asfalt olmayan mahalle kalmayacak
PÜSKÜLLÜ, ULUDEREYİ CAZİBE MERKEZİ HALİNE ÇEVİRMEYE KARARLI
HOŞGELDİN BEBEK!
      KADIN DOĞUM SERVİSİNDE VİRÜS
Bu yazı 04 Aralık 2013, Çarşamba 23:35:33 tarihinde eklendi. 758 kez okundu.
12 Punto 14 Punto 16 Punto 18 Punto

ADAB-I MUAŞERE (1) - Burhan SATAR

Hatırlanacağı üzere, bundan önceki yazımızda; Âdâb-ı muaşeret konusun da yazacağımızı söylemiştik.
ADAB-I MUAŞERE (1)

Nasip olursa önümüzdeki birkaç sayımızı bu konuda yazmayı düşünüyoruz. Tarihin en şanlı İmparatorluğunun bize bıraktığı nice eşsiz kültür mirasının en önemlisi, Edebiyatımızdır. Hukuki olduğu kadar, ahlaki ve edebi anlamı yüksek: Adâb-ı ve Muaşeret lafızlarının terkibinden oluşan Adâb-ı Muaşeret deyimi: Hukuki, ahlaki ve sosyoloji bakımlardan; Osmanlı Devletinin, Tebaasına bakış tarzını anlatan bir tabirdir.

Nitekim! Toplumun bütün fertlerini ilgilendiren şu veciz ifade, sistemi daha iyi anlamak bakımından önemlidir.(USLUB-U BEYAN KİŞİNİN AYNISIDIR.)

Evet, bu yazımızdaki konu; İslam da ahlak ve Adâb-ı Muâşeret Binâenaleyh Ahlak, Adap ve Muaşeret lafızlarının lügat ve ıstılah (Terminoloji) manalarını hep birlikte özetle göreceğiz.

1- AHLAK:

Ahlak lafzı: Hulk lafzının çoğuludur. Hulk; Yaradılış, Cibilliyet, Huy gibi insanın benliğindeki yani mizaç dediğimiz bir meleke bir realite demektir...

                        Böyle bir meleke ya hayırlı, güzel veya hayırsız, çirkin bir mahiyet de tezahür eder. Bu itibarla, ahlaki melekeler, güzel veya çirkin kısımlara ayrılır.

Şöyleki; Güzel melekelere ve bunların güzel tezahürlerine, Ahlak-ı hasene, ahlak-ı hamide, mehâsin-i ahlak, mekârim-i ahlak gibi güzel manalarla anılır.

                Çirkin melekelere ve bunların çirkin tezahürlerine de; Ahlak-ı kabiha, ahlak-ı zemime, rezâil-i ahlak, gibi çirkin ve sevimsiz manalarla anılır.
                Mesela:               güzel ahlak tezahürleri:

                Edep, haya, saygı, nezaket, tevazu, kerem, centilmenlik, zarafet ve güler yüzlü olmak.

      Çirkin ahlakın tezahürleri ise: Sefahat, kibir, gumr, saygısız, edepsiz, egoist, sevimsiz, cimri, huysuz ve geçimsiz olmak.

                İşte; bu melekelerden tezahür eden güzel veya çirkin hasletlerden bahseden ilme ahlak ilmi denir. Ahlak ilmi, nazari ve ameli olmak üzere iki kısma ayrılır.

                Nazari Ahlak; Ahlaki esaslara, kanunlara ait nazariyeleri ve fikirleri anlatır.

                Ameli ahlak ise; Ahlaki vazifelerin nelerden ibaret olduğunu bildirir.

                Hem Nazari ve hem Ameli ahlak lazım ise de, insan hayatın da ameli ahlak elzemdir. Çünkü biri bir nevi teori, öbürü ise hayatın kendisidir.

Diğer Burhan SATAR Yazıları